भारतातील सर्वात महत्त्वाची वैद्यकीय संशोधन संस्था म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या ICMR (Indian Council of Medical Research) तर्फे 2025 साठी Health Communications Internship Program (IHCIP 2025) जाहीर करण्यात आला आहे. सार्वजनिक आरोग्य, हेल्थ कम्युनिकेशन, कंटेंट डेव्हलपमेंट आणि रिसर्च कम्युनिकेशनमध्ये करिअर करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी ही इंटर्नशिप एक उत्कृष्ट संधी आहे.
ICMR बद्दल थोडक्यात
ICMR – इंडियन कौन्सिल ऑफ मेडिकल रिसर्च ही भारतातील सर्वोच्च वैद्यकीय संशोधन संस्था असून मुख्यालय नवी दिल्ली येथे आहे. देशातील आजारांचे प्रमाण कमी करणे, आरोग्य सुधारणा करणे आणि राष्ट्रीय आरोग्य धोरणांना दिशा देणे हे ICMR चे प्रमुख उद्दिष्ट आहे.
या इंटर्नशिपद्वारे विद्यार्थ्यांना ICMR च्या 28 संशोधन संस्थांमध्ये काम करण्याची आणि प्रत्यक्ष आरोग्य-संशोधन कम्युनिकेशनचा अनुभव मिळण्याची संधी मिळते.
१. ICMR Health Communications Internship Program म्हणजे काय?
ही संपूर्ण वेळ देण्याची 3 महिन्यांची इंटर्नशिप आहे. विद्यार्थी हेल्थ कम्युनिकेशन स्ट्रॅटेजी, सोशल मीडिया कंटेंट, पब्लिक एंगेजमेंट, रिसर्च कम्युनिकेशन यावर प्रत्यक्ष काम करतील.
इंटर्न कुठे काम करणार?
▶ ICMR मुख्यालय, नवी दिल्ली
▶ किंवा देशभरातील 28 ICMR संस्थांपैकी कुठेही
इंटर्नशिप कालावधी:
डिसेंबर 2025 ते मार्च 2026 (3 महिने)
२. अर्ज प्रक्रिया | How to Apply
इच्छुक उमेदवारांनी दिलेल्या ऑनलाईन फॉर्मद्वारे अर्ज करणे आवश्यक आहे.
अर्जाची शेवटची तारीख:
📅 30 नोव्हेंबर 2025, रात्री 11:59 पर्यंत
अर्ज लिंक:
👉 https://forms.gle/kYVJtLUr4C9US4Nt8
अर्ज करताना आवश्यक कागदपत्रांची यादी फॉर्ममध्ये दिलेली आहे.
३. पात्रता निकष (Eligibility)
ICMR च्या मते, अर्जदारांना खालील पात्रता आवश्यक आहे:
(1) शैक्षणिक पात्रता
✔ भारताचा नागरिक असणे आवश्यक
✔ खालील विद्यार्थी अर्ज करू शकतात:
• अंतिम वर्षाचे पदवी विद्यार्थी
• पदव्युत्तर शिक्षण घेत असलेले विद्यार्थी
• तसेच गेल्या 2 वर्षांत पदवी / पदव्युत्तर पूर्ण केलेले उमेदवार
(2) किमान शैक्षणिक गुण
- UG (पदवी): 55% किंवा CGPA 5.7+
- PG (पदव्युत्तर): 50% किंवा CGPA 5.2+
सध्या शिक्षण घेत असलेल्या विद्यार्थ्यांनाही हेच किमान गुण आवश्यक आहेत.
(3) वयोमर्यादा
- अर्जदाराचे वय 28 वर्षांपेक्षा कमी (30 ऑक्टोबर 2025 पर्यंत)
(4) कौशल्ये
✔ इंग्रजी + किमान एक भारतीय भाषा (हिंदी/प्रादेशिक भाषा) मध्ये उत्तम संवाद कौशल्य
✔ MS Word, Excel, PowerPoint यांचे ज्ञान
✔ Canva / Adobe Photoshop / इतर डिझाइन टूल्स मध्ये प्राविण्य असल्यास प्राधान्य
४. ICMR Internship Intake 2026
2026 इंटेकमध्ये 30 इंटर्न्स ची निवड होणार आहे.
उमेदवार लोकेशन प्राधान्य देऊ शकतात; मात्र अंतिम निर्णय ICMR घेणार.
५. इंटर्नशिप दरम्यान कामाचे स्वरूप (Roles & Responsibilities)
हा पूर्णवेळ आणि व्यावहारिक अनुभव देणारा कार्यक्रम आहे. निवड झालेल्या इंटर्नना खालील जबाबदाऱ्या देण्यात येतील:
(a) ICMR च्या कम्युनिकेशन ऑफिसर्ससोबत काम करणे
- हेल्थ कम्युनिकेशन मोहीमा तयार करण्यास मदत
- जनतेपर्यंत आरोग्य संशोधन पोहोचवणे
(b) कंटेंट व कम्युनिकेशन तयार करणे
- IEC सामग्री (इन्फोग्राफिक्स, पोस्टर्स, ब्रोशर्स)
- सोशल मीडिया ग्राफिक्स
- प्रेस रिलीज, लेख, ओप-एड मसुदे
- कम्युनिटी एंगेजमेंट प्रोग्रामसाठी सहाय्य
(c) प्रोग्राम समन्वय
- वेबिनार, लेक्चर्स, वर्कशॉप आयोजनात मदत
(d) कॅपस्टोन प्रोजेक्ट
- इंटर्नशिपच्या शेवटी ICMR समोर एक हेल्थ कम्युनिकेशन प्रोजेक्ट सादर करणे
(e) इंटर्नशिप रिपोर्ट
- पूर्ण झालेल्या कामाचा तपशीलवार रिपोर्ट ICMR ला सादर करणे
- सर्व आउटपुट ICMR चे बौद्धिक संपदा हक्क (Intellectual Property)
६. Internship Program 2025 इंटर्नशिप रद्द करण्याचे नियम (Termination)
ICMR कोणत्याही वेळी कारण न देता इंटर्नशिप समाप्त करू शकते.
इंटर्नला सोडायचे असल्यास किमान 10 दिवस आधी नोटिस द्यावी लागेल.
७. मानधन (Stipend)
💰 रु. 10,000/- प्रति महिना (3 महिन्यांसाठी)
ICMR Health Communications Internship Program 2025 अधिकृत वेबसाईट – येथे क्लिक करा
ICMR Health Communications Internship Program 2025 अधिकृत PDF – येथे क्लिक करा
८. Internship Program 2025 इंटर्नशिप सर्टिफिकेट
इंटर्नशिप पूर्ण केल्यानंतर व रिपोर्ट मंजूर झाल्यावर ICMR कडून अधिकृत प्रमाणपत्र दिले जाईल.
निष्कर्ष
आरोग्य संप्रेषण (Health Communication), पब्लिक हेल्थ, सोशल मीडिया कम्युनिकेशन, रिसर्च रायटिंग किंवा सायन्स कम्युनिकेशनमध्ये करिअर करू इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी ICMR Health Communications Internship Program 2025 ही एक अत्यंत महत्त्वाची आणि प्रॅक्टिकल अनुभव देणारी संधी आहे.
अर्जाची शेवटची तारीख लक्षात ठेवा – 30 नोव्हेंबर 2025
इच्छुकांनी तात्काळ अर्ज करावा.